مارجین میزان نقدینگی است که توسط بروکر یا صرافی برای باز کردن و حفظ یک پوزیشن در حساب معاملهگر مسدود میشود. این اصطلاح، مستقیماً با بالانس، اهرم، اکوئیتی، استاپ اوت، کال مارجین و فری مارجین در ارتباط است و بیتوجهی به آن میتواند منجر به بستهشدن اجباری معاملات شود.
معامله با مارجین به تریدرها امکان باز کردن پوزیشنهای بزرگتر، افزایش بهرهوری سرمایه و کسب سود از معامله جفت ارزهای بازار فارکس، طلا، سهام، نفت و ارزهای دیجیتال را میدهد.
بررسی مفهوم مارجین در بازار فارکس
مارجین به بخشی از سرمایه گفته میشود که بروکر، هنگام باز کردن یک پوزیشن معاملاتی با اهرم، از حساب تریدر مسدود میکند. این مبلغ پس از بسته شدن پوزیشن، دوباره به عنوان نقدینگی معاملاتی قابل استفاده است.
برای مثال، فرض کنید تریدری با لوریج ۱:۱۰۰ قصد دارد معاملهای به ارزش ۱۱٬۰۰۰ دلار باز کند. در این حالت، نیازی به داشتن کامل این مبلغ در حساب نیست؛ کارگزار تنها معادل ۱۱۰ دلار را بهعنوان مارجین مسدود میکند و باقی مبلغ از طریق اهرم تأمین میشود.
معرفی اصطلاحات معاملات مارجین
پیش از ورود به نحوه محاسبه مارجین، لازم است با مجموعهای از اصطلاحات کلیدی در ارتباط با این موضوع آشنا شوید؛ این اصطلاحات در پنل هر پلتفرم معاملاتی مانند متاتریدر قابل مشاهدهاند و درک درست از آنها، پایه مدیریت ریسک حساب محسوب میشود.
۱) بالانس در فارکس
به مجموع نقدینگی یا موجودی حساب معاملاتی بالانس گفته میشود که تنها بر اثر واریز، برداشت، کسر کارمزد، سواپ و بستهشدن معاملات تغییر میکند.
۲) اکوئیتی (Equity)
اکوئیتی، حاصلجمع بالانس با سود یا زیان شناور معاملات باز است. تا زمانی که هیچ پوزیشنی باز نباشد، اکوئیتی دقیقاً با بالانس حساب برابر است؛ اما با باز شدن معامله، این دو عدد از هم فاصله میگیرند.
۳) مارجین استفادهشده
مجموع کل وجوهی که برای باز نگهداشتن تمامی پوزیشنهای جاری حساب مسدود شده است، به اصطلاح مارجین استفادهشده شناخته میشود.
۴) فری مارجین چیست؟
مارجین آزاد در فارکس بخشی از اکوئیتی است که هنوز برای پوشش هیچ پوزیشن بازی مصرف نشده و برای باز کردن معاملات جدید در دسترس میماند.
۵) سطح مارجین چیست؟
نسبت اکوئیتی به مارجین استفادهشده در اصل سطح مارجین است که بهصورت درصدی نمایش داده میشود و سلامت مالی حساب را مشخص میکند:
- سطح مارجین = (اکوئیتی ÷ مارجین استفادهشده) × ۱۰۰
برای مثال، اگر اکوئیتی حساب ۱٬۰۵۰ دلار و مارجین استفادهشده ۱۱۰ دلار باشد، سطح مارجین برابر با ۹۵۴ درصد خواهد بود؛ عددی که نشاندهنده وضعیت ایمن حساب است.
۶) مارجین لازم
مارجین لازم همان مبلغی است که بروکر برای باز کردن یک پوزیشن مشخص، بر اساس حجم معامله، نماد و لوریج انتخابی، از حساب تریدر مسدود میکند.
۷) کال مارجین چیست؟
کال مارجین، هشداری است که بروکر هنگام کاهش سطح مارجین حساب و رسیدن آن به آستانه بحرانی صادر میکند.
۸) استاپ اوت
استاپ اوت، سطحی پایینتر از کال مارجین است که در صورت رسیدن سطح مارجین به آن، کارگزار بهصورت خودکار و بدون نیاز به تایید تریدر، یک یا چند پوزیشن ضررده را میبندد تا از کاهش بیشتر اکوئیتی و منفی شدن بالانس جلوگیری شود.
۹) فول مارجین
فول مارجین به وضعیتی گفته میشود که تریدر تصمیم میگیرد از حداکثر ظرفیت مارجین حساب خود برای باز کردن معامله استفاده کند.
معاملهگران تازهکار میتوانند با افتتاح حساب دمو رایگان در بروکر ایکس چیف و شروع معاملات، تجربه مستقیمی از مفاهیم ذکرشده بهدست آورده و سطح دانش و مهارت خود را بدون ریسک مالی افزایش دهند.
روش محاسبه مارجین در فارکس
محاسبه مارجین لازم از فرمول زیر پیروی میکند:
- مارجین لازم = (حجم معامله × اندازه قرارداد × قیمت) ÷ لوریج
برای روشنتر شدن موضوع بهتر است یک مثال عملی را در نظر بگیریم. تریدری قصد دارد با لوریج ۱:۱۰۰، معاملهای روی جفتارز یورو به دلار با حجم ۰٫۱ لات (معادل ۱۰٬۰۰۰ واحد) و در قیمت ۱٫۱۰۰۰ باز کند. ارزش کل این پوزیشن برابر است با ۱۰٬۰۰۰ × ۱٫۱۰۰۰ که میشود ۱۱٬۰۰۰ دلار. با تقسیم این عدد بر لوریج ۱۰۰، مارجین لازم برای این معامله برابر با ۱۱۰ دلار خواهد بود.
مزایا و معایب استفاده از مارجین
استفاده از مارجین، ، مزایا و معایب خاص خود را دارد که معاملهگران باید در نظر داشته باشند.
| مزایا | معایب |
| امکان باز کردن پوزیشنهای بزرگتر با سرمایه پایین | افزایش ریسک ضرر معاملات |
| افزایش بازده بالقوه سرمایه نسبت به معاملات بدون اهرم | احتمال کال مارجین و استاپ اوت در صورت نوسان شدید بازار |
| انعطافپذیری بیشتر در طراحی استراتژیهای معاملاتی و مدیریت چند پوزیشن همزمان | فشار روانی بیشتر به دلیل حساسیت بالای حساب به نوسانات بازار |
| افزایش بهرهوری سرمایه و عدم نیاز به بلوکه کردن کل ارزش معامله | نیاز به مدیریت سرمایه و کنترل ریسک دقیق |
نحوه مشاهده مارجین در متاتریدر
برای مشاهده مارجین در متاتریدر، کافی است پس از اجرای نرمافزار مراحل زیر را طی نمایید:
- وارد بخش پایانه یا «Terminal» در پایین صفحه شوید.
- روی بخش «Trade» کلیک کنید.
- در این قسمت، علاوه بر ردیف بالانس، امکان مشاهده مارجین، فری مارجین، اکوئیتی و مارجین لول نیز بهصورت همزمان وجود دارد و با هر تغییر در پوزیشنهای باز، بهروزرسانی میشوند.
لازم به ذکر است که این روند، در انواع نسخههای متاتریدر ۴ و متاتریدر ۵ (شامل ویندوز، مک، اندروید و iOS) مشابه است.
معاملهگران پس از باز کردن پوزیشن جدید، میتوانند وضعیت بالانس، مارجین، مارجین لول، اکوئیتی و مارجین آزاد خود را در پلتفرم متاتریدر مشاهده نمایند.
سررسید مارجین چیست؟
برخلاف قراردادهای سنتی یا آتی که دارای تاریخ سررسید مشخصی هستند، معاملات مارجین در فارکس فاقد تاریخ انقضا هستند. این بدان معناست که تریدر میتواند، تا زمان دلخواه، با پرداخت هزینه سواپ، پوزیشن خود را باز نگه دارد.
تنها محدودیت واقعی در این میان سطح مارجین حساب است. اگر به دلیل زیان معامله، اکوئیتی به نزدیکی سطح استاپ اوت برسد، بروکر به صورت خودکار آن معامله را خواهد بست.
تفاوت مارجین و لوریج
همانطور که پیشتر ذکر شد، مارجین مبلغی از سرمایه معاملهگر است که بهعنوان وثیقه نزد بروکر بلوکه میشود تا بتواند یک معامله را باز نگه دارد. در مقابل، لوریج یا اهرم، نسبتی است که مشخص میکند معاملهگر با استفاده از سرمایه خود تا چه میزان میتواند حجم بیشتری از سرمایه را کنترل کند.
برای مثال، فرض کنید قصد دارید یک لات استاندارد EUR/USD به ارزش ۱۰۰,۰۰۰ دلار معامله کنید:برای مثال، فرض کنید قصد دارید یک لات استاندارد EUR/USD به ارزش ۱۰۰,۰۰۰ دلار معامله کنید:
- اگر لوریج حساب شما ۱:۱۰۰ باشد، تنها به ۱,۰۰۰ دلار مارجین نیاز دارید.
- اگر لوریج حساب ۱:۵۰۰ باشد، مارجین موردنیاز به ۲۰۰ دلار کاهش پیدا میکند.
- اما اگر لوریج ۱:۵۰ باشد، باید ۲,۰۰۰ دلار مارجین در حساب خود داشته باشید.
حداقل مارجین مورد نیاز برای باز کردن یک پوزیشن چقدر است؟
حداقل مارجین لازم برای ورود به یک معامله، به سه عامل اصلی بستگی دارد:
- میزان لوریج ارائهشده توسط بروکر
- نوع حساب معاملاتی (استاندارد، سنت یا مایکرو)
- حجم
هرچه لوریج بالاتر و حجم معامله کوچکتر باشد، میزان مارجین لازم نیز به همان نسبت کاهش مییابد. بروکر ایکس چیف با ارائه ۴ حساب معاملاتی متنوع با حداکثر اهرم ۱:۱۰۰۰، امکان باز کردن پوزیشن با مارجین کمتر را برای تریدرها فراهم کرده است.
راهکارهای مدیریت ریسک معاملات مارجین
تجربه نشان داده که بسیاری از کال مارجینها و استاپ اوتها، نه به دلیل پیشبینی نادرست بازار، بلکه به دلیل بیتوجهی به اصول مدیریت مارجین رخ میدهند. رعایت نکات زیر میتواند این ریسک را بهصورت قابلتوجهی کاهش دهد:
- رصد منظم سطح مارجین حساب، بهویژه در ساعات پرنوسان بازار.
- پرهیز از استفاده حداکثری از لوریج.
- پرهیز از معامله فول مارجین.
- تعیین حد ضرر برای تمام پوزیشنها پیش از باز کردن آنها.
- پرهیز از باز کردن تعداد زیادی پوزیشن به صورت همزمان.
- انتخاب بروکر معتبر که سیاست محافظت از بالانس منفی را اجرا میکند.
جمعبندی
مارجین در فارکس، وثیقهای است که کارگزار برای باز نگهداشتن پوزیشنهای اهرمدار از حساب تریدر مسدود میکند. معاملهگران پیش از باز کردن معاملات باید با توجه به میزان ریسکپذیری خود، با استفاده از حجم پوزیشن معاملاتی، اندازه قرارداد، لوریج و قیمت نماد، میزان مارجین لازم را تعیین کنند.
عدم باز کردن پوزیشنهای متعدد، پرهیز از ورود فول مارجین، تعیین حد ضرر و عدم استفاده از حداکثر لوریج ارائهشده توسط بروکر، برخی مهمترین روشهای مدیریت معاملات مارجین است.
معاملهگرانی که قصد دارند این مفاهیم را در محیط واقعی بازار تجربه کنند، میتوانند با استفاده از حسابهای معاملاتی و دمو بروکر ایکس چیف، وضعیت مارجین، اکوئیتی، فری مارجین و مارجین لول در فارکس را بهصورت لحظهای در پلتفرم متاتریدر مشاهده و مدیریت کنند.
